We spraken met de krachtige Sameena van der Mijden, Nederlands kampioene ultralopen op de 100 km (2018), om meer te weten te komen over haar leven, hoe ze gedwongen werd tot prostitutie, maar hoe ze haar verleden nooit haar toekomst liet bepalen. (Triggerwaarschuwing: seksueel geweld)
Wie ben je?
Mijn naam is Sameena van der Mijden. Ik werk als verpleegkundige en ben onlangs mijn eigen adviesbureau gestart. Maar het belangrijkste in mijn leven is mijn sport: ultralopen. Ik train elke dag hard om het beste uit mezelf te halen. In het dagelijks leven en in de sport.
Je hebt ervaring met seksueel geweld. Wil je delen wat er is gebeurd?
Toen ik 18 jaar oud was, maakte ik een moeilijke tijd door. Er was veel geweld thuis. Mijn broer en moeder maakten elke dag ruzie. Ik wilde toen niet thuis zijn. Op een dag werd mijn moeder door de politie gearresteerd en twee dagen vastgehouden op het politiebureau. Mijn jongere broer werd in een pleeggezin geplaatst, maar ik kon daar niet heen omdat ik op mijn achttiende als volwassene werd beschouwd. Dus verliet ik mijn ouderlijk huis voor een paar maanden. Ik sliep op straat of logeerde bij vrienden. Het waren turbulente tijden.
In die periode van mijn leven was ik wanhopig op zoek naar 'een normaal leven'. Op mijn werk ontmoette ik iemand en we begonnen te daten. Hij had echter heel andere bedoelingen met mij. Hij probeerde mijn leven te controleren. Hij wilde weten waar en met wie ik mijn tijd doorbracht. Hij zei dat hij 23 was, maar later bleek dat hij eigenlijk 32 was. Hoewel hij me slecht behandelde, bood hij me wel een plek om te wonen en een zekere mate van stabiliteit in mijn leven. Na twee maanden werd hij agressiever. Hij werd fysieker en begon me te slaan, maar maakte het altijd weer goed. Het was moeilijk voor me om tegen hem in te gaan. Met de arrestatie van mijn moeder wegens huiselijk geweld en zonder vaderfiguur, voelde het alsof ik nergens anders heen kon.
Op een avond nodigde hij twee van zijn vrienden uit. Ik werd door hem en zijn vrienden verkracht terwijl ze me filmden. Daarna gebruikte hij die video om me te chanteren. Hij dreigde de video online te zetten als ik zijn instructies niet opvolgde. Zo dwong hij me twee jaar lang tot prostitutie.
"Hij schreef zijn naam met een mes op mijn lichaam."
Hoe ben je aan deze vreselijke situatie ontsnapt?
Mijn veiligheid was echt in gevaar. Hij gebruikte zelfs een mes om zijn naam op mijn lichaam te schrijven. Hij zei: "Zo kunnen anderen zien dat je van mij bent." Het was echt eng en ik wist dat ik weg moest. Ik dacht na over wat ik het meest nodig had en kwam tot de conclusie dat ik een veilige plek nodig had. Dus ging ik op zoek en vond een studentenhuis. Uiteindelijk was dat de beste keuze die ik ooit heb gemaakt.
In het studentenhuis was ik gewoon Sameena. Niemand kende mijn verhaal als overlevende van seksueel geweld. Ik had mensen om me heen die een gestructureerd leven leidden: naar hun werk, school, vrienden. Na een tijdje dacht ik: dus dit is normaal. Dit wil ik ook.
Wat was de impact op je leven en hoe ben je verder gegaan?
Ik moest al van jongs af aan voor mezelf zorgen en mijn gevoelens uiten was iets wat ik nooit deed of leerde. Maar natuurlijk verwerkte ik wel mijn emoties over alles wat er gebeurd was. Al die woede en angst. Ik moest een manier vinden om daar vanaf te komen. Ik had geen geld. Alleen een rugzak met kleren. Op een dag ben ik gewoon gaan hardlopen.
Ik denk dat ik op zoek was naar een manier om te genezen. Om een sterker persoon te worden dan ik was. Mijn lichaam was destijds zwak door al het geweld, het misbruik en de drugs. Ik had mijn lichaam jarenlang verwaarloosd en mijn conditie was echt slecht. Ik begon elke dag te hardlopen. Op hetzelfde tijdstip. Dezelfde routine. Elke dag ging het een beetje beter. Ik begon me sterker te voelen. Het gaf me zelfvertrouwen en zorgde ervoor dat ik beter voor mezelf zorgde.
Uiteindelijk werd je in 2018 Nederlands kampioen ultralopen. Was die prestatie belangrijk voor je?
Ik denk dat het mooiste aan sport is dat het mensen samenbrengt. Natuurlijk ben ik trots op mijn prestaties, maar eerlijk gezegd zijn titels niet zo belangrijk. Ik heb meer geleerd van de reis om een betere versie van mezelf te worden. Bescheiden, vriendelijk en met een open blik. Dat is het beste wat het leven je kan geven.
Wat wil je zeggen tegen andere overlevenden die dit lezen?
Je bent niet alleen! Je hoeft je nergens voor te schamen! Jouw verhaal bepaalt je leven niet. Zoek iemand om mee te praten en doe dingen waarbij je je emoties kunt uiten. Door te sporten, te schilderen, of gewoon wat voor jou werkt.
"We moeten onze verhalen over seksueel geweld blijven delen, zodat we het in de toekomst beter kunnen voorkomen."
Hoe kunnen we overlevenden steunen?
Net als ik schamen veel overlevenden van seksueel geweld zich voor wat er is gebeurd en delen daarom hun verhaal bijna nooit. Maar ik kan uit ervaring zeggen dat delen heel belangrijk is. Het helpt je om met je emoties om te gaan en uiteindelijk verder te gaan. Dus vraag jezelf af: wat zou jij nodig hebben als het jou overkwam? Eén belangrijk ding: oordeel of beschuldig nooit. Luister gewoon en geef ze het gevoel dat het niet hun schuld is.
Kom ook af en toe terug op het onderwerp. Vraag hoe het met hem gaat.